Яңа энергияле транспорт чараларының төп технологияләренең берсе - электр аккумуляторлары. Аккумуляторларның сыйфаты, бер яктан, электр транспорт чараларының бәясен, икенче яктан, аларның йөрү диапазонын билгели. Кабул итү һәм тиз куллану өчен төп фактор.
Электр батареяларының куллану үзенчәлекләре, таләпләре һәм куллану өлкәләре буенча, илебездә һәм чит илләрдә электр батареяларының тикшеренү һәм эшләнмә төрләре якынча түбәндәгечә: кургаш-кислота батареялары, никель-кадмий батареялары, никель-металл гидрид батареялары, литий-ион батареялары, ягулык элементлары һ.б., алар арасында литий-ион батареяларын эшләү иң зур игътибарны җәлеп итә.
Электр батареясының җылылык җитештерү үзенчәлеге
Җылылык чыганагы, җылылык генерацияләү тизлеге, батарея җылылык сыйдырышлыгы һәм көч батареясы модуленең башка бәйле параметрлары батареяның табигате белән тыгыз бәйләнгән. Батарея тарафыннан чыгарылган җылылык батареяның химик, механик һәм электр табигатенә һәм үзенчәлекләренә, бигрәк тә электрохимик реакциянең табигатенә бәйле. Батарея реакциясендә барлыкка килгән җылылык энергиясен батарея реакциясенең җылылыгы Qr белән күрсәтергә мөмкин; электрохимик поляризация батареяның чын көчәнешенең тигезләнеш электромотор көченнән тайпылуына китерә, ә батареяның поляризациясе нәтиҗәсендә килеп чыккан энергия югалтуы Qp белән күрсәтелә. Реакция тигезләмәсе буенча бара торган батарея реакциясеннән тыш, кайбер ян реакцияләр дә бар. Гадәти ян реакцияләргә электролит таркалуы һәм батареяның үз-үзеннән разрядлануы керә. Бу процесста барлыкка килгән ян реакция җылылыгы Qs. Моннан тыш, теләсә нинди батареяның каршылыгы һичшиксез булачаклыктан, ток үткәндә Джоуль җылылыгы Qj барлыкка киләчәк. Шуңа күрә, батареяның гомуми җылылыгы түбәндәге аспектларның җылылыгы суммасына тигез: Qt=Qr+Qp+Qs+Qj.
Конкрет зарядлау (разрядкасызландыру) процессына карап, батареяның җылылык чыгаруына китерә торган төп факторлар да төрле. Мәсәлән, батарея гадәттә зарядланганда, Qr доминант фактор булып тора; һәм батарея зарядлавының соңгы этабында, электролит таркалуы аркасында, ян реакцияләр башлана (ян реакция җылылыгы Qs), батарея тулысынча диярлек зарядланган һәм артык зарядланганда. Нигездә, электролит таркалуы бара, монда Qs өстенлек итә. Джоуль җылылыгы Qj ток һәм каршылыкка бәйле. Еш кулланыла торган зарядлау ысулы даими ток астында башкарыла, һәм Qj бу вакытта билгеле бер кыйммәт. Ләкин, эшләтеп җибәрү һәм тизләнеш вакытында ток чагыштырмача югары була. HEV өчен бу дистәләгән ампердан йөзләгән амперга кадәр токка тиң. Бу вакытта Джоуль җылылыгы Qj бик зур һәм батарея җылылыгы чыгаруның төп чыганагына әйләнә.
Җылылык белән идарә итүнең контрольдә тотылуы ягыннан, җылылык белән идарә итү системаларын ике төргә бүлеп була: актив һәм пассив. Җылылык белән идарә итү мохите ягыннан, җылылык белән идарә итү системаларын: һава белән суытыла торган, сыеклык белән суытыла торган һәм фаза үзгәрүчән җылылык саклау системаларына бүлеп була.
Җылылык күчерү чарасы буларак һава белән җылылык белән идарә итү
Җылылык белән идарә итү системасының эшчәнлегенә һәм бәясенә җылылык белән идарә итү системасының эшчәнлегенә һәм бәясенә җылылык белән идарә итү системасының эшчәнлегенә зур йогынты ясый. Җылылык белән идарә итү системасы буларак һаваны куллану - һаваны турыдан-туры кертү, шуның белән ул батарея модуле аша агып, җылылыкны тарату максатына ирешү. Гадәттә, вентиляторлар, керү һәм чыгу вентиляциясе һәм башка компонентлар кирәк.
Һава алуның төрле чыганакларына карап, гадәттә түбәндәге формалар бар:
1 Тышкы һава вентиляциясе белән пассив суыту
2. Пассив суыту/җылыту, пассажир салонының һава вентиляциясе өчен
3. Тышкы яки пассажир салонындагы һаваны актив суыту/җылыту
Пассив система структурасы чагыштырмача гади һәм турыдан-туры булган мохитне куллана. Мәсәлән, кышын аккумуляторны җылытырга кирәк булса, пассажир салонындагы кайнар мохит һава сулау өчен кулланылырга мөмкин. Әгәр машина йөртү вакытында аккумулятор температурасы бик югары булса һәм пассажир салонындагы һаваның суыту эффекты яхшы булмаса, тыштан салкын һаваны сулап суларга мөмкин.
Актив система өчен җылыту яки суыту функцияләрен тәэмин итү һәм батарея статусына карап бәйсез рәвештә контрольдә тоту өчен аерым система булдырырга кирәк, бу шулай ук транспорт чарасының энергия куллануын һәм бәясен арттыра. Төрле системаларны сайлау, нигездә, батареяның куллану таләпләренә бәйле.
Җылылык күчерү чарасы буларак сыекча белән җылылык белән идарә итү
Сыеклык мохит буларак җылылык тапшыру өчен, модуль һәм сыек мохит, мәсәлән, сулы куртка арасында җылылык тапшыру элемтәсен урнаштырырга кирәк, конвекция һәм җылылык үткәрү рәвешендә туры булмаган җылыту һәм суыту үткәрү өчен. Җылылык тапшыру мохите су, этиленгликоль яки хәтта суыткыч та булырга мөмкин. Шулай ук полюс кисәген диэлектрик сыеклыгына батыру юлы белән турыдан-туры җылылык тапшыру да мөмкин, ләкин кыска ялганышны булдырмас өчен изоляция чаралары күрелергә тиеш.
Пассив сыек суыту гадәттә сыек-тирә мохит һавасы җылылык алмашуын куллана, аннары икенчел җылылык алмашу өчен аккумуляторга коконнар кертә, ә актив суыту беренчел суыту өчен двигатель суыткыч-сыеклык мохите җылылык алмашу җайланмаларын яки электр җылыту/термик май җылытуны куллана. Җылыту, пассажир салонының һавасы/кондиционеры суыткыч-сыеклык мохите белән беренчел суыту.
Һава һәм сыеклык мохит буларак кулланыла торган җылылык белән идарә итү системасы өчен җилләткечләр, су насослары, җылылык алмаштыргычлар, җылыткычлар (PTC һава җылыткычы), торбаүткәргечләр һәм башка аксессуарлар конструкцияне артык зур һәм катлаулы итә, шулай ук батарея энергиясен куллана, массив. Батареяның энергия тыгызлыгы һәм энергия тыгызлыгы кими.
(PTC суыткычыҗылыткыч) Су белән суытыла торган батарея суыту системасы батареядан җылылыкны кондиционер суыткыч системасына батарея суыткычы аша, аннары конденсатор аша әйләнә-тирә мохиткә тапшыру өчен суыткыч сыекча (50% су/50% этиленгликоль) куллана. Батарея суыткычы белән җылылык алмашканнан соң, импортланган су температурасына җиңел генә ирешергә мөмкин, һәм батареяны иң яхшы эш температурасы диапазонында эшләргә көйләргә мөмкин; система принцибы рәсемдә күрсәтелгән. Суыткыч системасының төп компонентларына түбәндәгеләр керә: конденсатор, электр компрессоры, парга әйләндергеч, туктату клапаны белән киңәйтү клапаны, батарея суыткычы (туктау клапаны белән киңәйтү клапаны) һәм һава кондиционеры торбалары һ.б.; суыту су схемасы түбәндәгеләрне үз эченә ала:электр су насосы, батарея (суыту пластиналарын да кертеп), батарея суыткычлары, су торбалары, киңәйтү баклары һәм башка аксессуарлар.
Бастырып чыгару вакыты: 2023 елның 13 июле
